Geen voortuin, maar wel zin in groen voor je deur? Dan is een geveltuin een mooie oplossing. Met een klein stukje grond langs je gevel maak je plaats voor planten en bloemen.

Je haalt een paar tegels weg, maakt de grond geschikt voor planten en zet er groen voor terug. Zo kan zelfs in een smalle straat een kleine tuin ontstaan.

Een geveltuin geeft kleur aan de straat, helpt bij verkoeling en zorgt voor meer leven. Planten en bloemen bieden bovendien ruimte en voedsel aan bijvoorbeeld bijen, vlinders en andere insecten. Als tegels plaatsmaken voor groen, kan regenwater ook makkelijker de bodem in.

Wil je een geveltuin? Zo pak je het aan

Het klinkt misschien ingewikkeld, maar je hoeft niet meteen met een schep naar buiten. Begin bij de gemeente.

Stap 1: Kijk naar de plek
Waar wil je de geveltuin maken? Kijk hoeveel ruimte er is en hoeveel zon er op die plek komt. Dat helpt later bij het kiezen van de planten.

Stap 2: Vraag je geveltuin aan
Wil je een geveltuin in de openbare ruimte maken? Kijk dan eerst bij de gemeente ‘s-Hertogenbosch wat mogelijk is en dien daar je aanvraag in.

Stap 3: De gemeente kijkt met je mee
Ga niet zomaar tegels uit de openbare ruimte halen. Na je aanvraag bekijkt de gemeente of een geveltuin op jouw plek mogelijk is. Is alles in orde? Dan kun je verder met de volgende stap en plannen maken voor het groen.

Stap 4: Maak een plan voor je planten
Nu kun je gaan bedenken wat je wilt planten. Kijk vooral naar zon en schaduw en naar de beschikbare ruimte.

Stap 5: Zorg voor goede grond
Planten hebben een goede bodem nodig. Volgens Transfarmers kun je bestaande grond verbeteren met humusrijke tuinaarde. Die helpt om water en voedingsstoffen vast te houden. Bodembedekkers zijn ook handig: ze houden de bodem bedekt en zorgen ervoor dat deze minder snel uitdroogt.

Stap 6: Planten erin en geef voldoende aandacht
Nu kan het leuke werk beginnen. Zet de planten erin en geef ze vooral in het begin voldoende aandacht en water. Als de planten eenmaal goed geworteld zijn, wordt het verzorgen vaak makkelijker.

Stap 7: Blijf voor je geveltuin zorgen
Een geveltuin heeft ook na het planten aandacht nodig. Geef water als het droog is, haal af en toe onkruid weg en knip planten terug als dat nodig is. Houd ook de stoep netjes en zorg dat planten niet te ver over het looppad groeien.

Je hoeft het niet alleen te doen

Weet je niet welke planten geschikt zijn? Twijfel je over de grond? Of wil je liever samen met andere bewoners of ondernemers de hele straat wat groener maken? Dan kan Transfarmers helpen.

Transfarmers werkt samen met bewoners en ondernemers aan een groenere leefomgeving. Dat kan klein beginnen: met één geveltuin. Maar het kan ook uitgroeien tot een gezamenlijk plan voor meerdere gevels of een hele straat.

Bij eerdere projecten hielp Transfarmers bijvoorbeeld met beplantingsadvies en het organiseren van een gezamenlijke plantdag. Hun aanpak is om samen te bekijken wat er op een plek mogelijk is en hoe mensen zelf mee kunnen doen.

Laat je inspireren door andere Bosschenaren

Bij The Arts, in de Orthenstraat, trekt de geveltuin direct de aandacht. Tussen de kleurrijke bloemen en verschillende planten groeien onder andere Craspedia (trommelstokjes), narcissen, santolina en helleborus.

De combinatie van verschillende hoogtes, kleuren en structuren geeft de gevel een speelse uitstraling. Het groen vormt daarmee een mooie aanvulling op de winkel en geeft de straat net dat beetje extra.

.

Waarom is een geveltuin goed?

Een paar tegels minder lijkt misschien een kleine verandering. Toch telt zo’n stukje groen mee.
Planten geven een straat kleur en kunnen op warme dagen bijdragen aan verkoeling. Een groene bodem kan regenwater opnemen en vasthouden. Door tegels te vervangen door planten krijgen ook bodemdieren meer lucht en vocht. Bloemen en ander groen maken daarnaast plaats voor insecten, zoals bijen en vlinders, en kunnen zo ook vogels aantrekken.

En er gebeurt nog iets: een geveltuin kan andere mensen op ideeën brengen. Eén groene gevel kan de buurman enthousiast maken. Daarna doet misschien de overbuurvrouw mee. Zo kan een klein tuintje uiteindelijk bijdragen aan een veel groenere straat.

Samen vergroenen? Dan zijn er meer mogelijkheden

Wil je niet alleen jouw eigen gevel aanpakken, maar samen met buren of andere ondernemers iets doen? Dan is het slim om gezamenlijk een plan te maken.
In de Uilenburg gebeurde precies dat. Bewoners en ondernemers wilden meer groen in hun buurt. Samen met Transfarmers, gemeente ’s-Hertogenbosch en Den Bosch Partners werd gekeken waar geveltuinen en gevelklimmers mogelijk waren. Vervolgens werd gezamenlijk een aanvraag bij de gemeente ingediend.

Tegels eruit? Doe mee met het NK Tegelwippen

Maak je een geveltuin? Dan haal je tegels weg en zet je er groen voor terug. Die tegels kun je ook aanmelden voor het NK Tegelwippen.
Gemeente ’s-Hertogenbosch doet mee aan deze landelijke actie. Het doel is simpel: zoveel mogelijk verharding vervangen door groen. Zo maken we de gemeente groener, koeler en beter bestand tegen extreme weersomstandigheden.

Niet alleen tegels tellen mee. Ook bijvoorbeeld klinkers, asfalt en grind kunnen worden aangemeld. En met elke tegel die plaatsmaakt voor groen help je ook het leven onder de grond. Regenwormen, pissebedden en andere bodemdieren krijgen meer lucht en vocht. Die kleine beestjes helpen op hun beurt om de bodem gezond te houden.

Heb je tegels verwijderd om ruimte te maken voor groen? Dan hoef je niet met een stapel stenen te blijven zitten.

En waar laat je die tegels?

De gemeente ’s-Hertogenbosch helpt bij het gratis afvoeren van gewipte tegels. Via de Tegeltaxi kun je tot 50 m² tegels gratis laten ophalen. Heb je meer dan 50 m² verwijderd? Dan kun je een gratis container aanvragen. Je kunt de tegels ook zelf gratis wegbrengen naar milieustraat Treurenburg of milieustraat Rosmalen. Let op: dit jaar is de laatste ophaaldag maandag 5 oktober.

Kijk voordat je begint altijd even bij de gemeente ‘s-Hertogenbosch voor de actuele voorwaarden en data van de Tegeltaxi.

Begin klein. Begin bij één tegel.

Je hoeft niet meteen de hele straat te veranderen. Kijk eerst wat er voor jouw deur mogelijk is. Misschien begint het met één geveltuin, één klimplant of een paar weggehaalde tegels.

Wil je groter denken? Vraag je buren of ondernemers in de straat of ze mee willen doen. Transfarmers kan helpen om van losse ideeën een gezamenlijk groen plan te maken.

“Een groener Den Bosch kan gewoon voor je eigen voordeur beginnen.”